Op vrijdag 8 augustus kleurde Antwerpen opnieuw in alle tinten van de regenboog tijdens de Antwerp Pride Parade. Ook de Universiteit Antwerpen was van de partij, hand in hand met KdG, AP, AMA onder de gemeenschappelijke AUHA UNITED vlag. Op de AUHA-paradewagen gingen we in gesprek met studenten en medewerkers over zichtbaarheid, inclusie en de betekenis van het thema ‘Fearless’.
Dit jaar nam de Universiteit Antwerpen samen met studenten, medewerkers en partners uit het Antwerpse hoger onderwijs deel aan de Antwerp Pride Parade. Op en rond de AUHA-paradewagen heerste drie uur lang een uitbundige en verbindende sfeer die deelnemers nog lang zal bijblijven. Het werd een van de warmste momenten van deze (toch al heel hete) zomer.
Op klassiekers als We Are Family werd er gedanst terwijl duizenden mensen langs het parcours zwaaiden, lachten en meevierden. Onder de toeschouwers bevonden zich mensen van alle kleuren en leeftijden en achtergronden. De energie op de wagen en het enthousiasme naast de wagen zorgden voor een sterk gevoel van verbondenheid.
Pride is echt wel een goed feestje, maar het is ook meer dan dat. Het is een moment waarop de LGBTQIA+-gemeenschap zichtbaar wil maken dat iedereen zichzelf moet kunnen zijn en liefhebben wie die wil. Dat blijft nodig. Vandaag nog meer dan ooit. Het thema van deze editie was dan ook goed gekozen: ‘Fearless’. Een oproep om zonder angst jezelf te zijn, je stem te laten horen en samen te blijven bouwen aan een samenleving waarin iedereen zich thuis voelt.
Waarom we mee opstappen
Voor veel deelnemers was de aanwezigheid van de Universiteit Antwerpen een logisch signaal. “Universiteiten staan traditioneel aan de wieg van maatschappelijke vooruitgang. We moeten als universiteit op de voorgrond blijven staan om te vechten voor gelijke rechten en tonen dat we openstaan voor iedereen. Dat is onze taak.”, zo zegt Faras Abassi, hij/hem/zijn, doctorandus Departement Biologie, die mee op de AUHA-wagen stond.
Dat sluit mooi aan bij de ambitie van de universiteit om een plek te zijn waar iedereen zich welkom en gerespecteerd voelt, ongeacht seksuele oriëntatie, genderidentiteit of achtergrond. “De aanwezigheid van de universiteit is een uiting van maatschappelijk engagement en solidariteit vanuit gedeelde waarden rond gelijke kansen en mensenrechten. Tegelijk is het een duidelijk signaal dat studenten en medewerkers welkom zijn en zich veilig kunnen voelen aan onze instelling.” zegt Sam Smit (domeincoördinator Team Diversiteit en Inclusie, hij/hem/zijn).
“Bovendien is het in het licht van de toenemende haat en polarisatie in onze samenleving meer dan ooit belangrijk om hier als Universiteit Antwerpen te zijn met een duidelijke boodschap: ‘NIET hier, NIET bij ons.’ Een universiteit is een gemeenschap op zichzelf. We zien maatschappelijke trends weerspiegeld binnen onze eigen UAntwerpen-community. Ook als instelling moeten we dus fearless zijn tegenover toenemende verdeeldheid en uitsluiting. Soms is het ver weg, maar soms gebeurt het vlak naast ons.”
“Het is meer dan ooit belangrijk om hier als Universiteit Antwerpen aanwezig te zijn met één duidelijke boodschap: ‘NIET hier, NIET bij ons.’ We moeten fearless zijn tegenover toenemende verdeeldheid en uitsluiting.”
– Sam Smit, hij/hem/zijn, domeincoördinator Team Diversiteit en Inclusie
UNITED: één boodschap, meerdere instellingen
Voor het tweede jaar op rij nam Universiteit Antwerpen deel binnen het bredere AUHA-verband. Die samenwerking toont dat inclusie niet stopt aan de grenzen van één instelling. Samen staan we sterker en klinken we luider.
Samantha Brunt (zij/haar/haar), stafmedewerker Team Diversiteit en Inclusie) verwoordt het zo: “Natuurlijk is de Universiteit Antwerpen binnen het AUHA-verband op de Pride iets minder zichtbaar als afzonderlijke instelling maar tegelijk toont deze samenwerking dat inclusie geen zaak is van één organisatie. Bovendien helpt ze vermijden dat Pride wordt herleid tot een eenmalig iets. We willen tonen dat dit engagement ook de rest van het jaar doorloopt.”
Sam Smit vult aan: “Als UAntwerpen kiezen we samen met de AUHA- partners voor de verbindende slogan UNITED. UNITED als hoger onderwijs Antwerpen. UNITED in alle diversiteit dat de LGBTQI+ community brengt. En UNITED in de strijd voor gelijke kansen en mensenrechten.”
Feest én protest
Wie Pride alleen kent van de kleurrijke beelden, mist een deel van het verhaal. Pride is ontstaan als een protestbeweging en die dimensie blijft belangrijk. Sinds België in 1996 zijn eerste Pride organiseerde werden belangrijke stappen gezet naar LGBTQIA+-rechten.
We moeten als universiteit dus blijven inzetten op zichtbaarheid. Pride is dan ook tegelijk een feest van erkenning én een oproep om waakzaam te blijven voor gelijke kansen en respect.
Inclusie stopt niet na de parade
De betrokkenheid van de Universiteit Antwerpen bij LGBTQIA+-inclusie beperkt zich niet tot één dag per jaar. De voorbije jaren werd onder meer ingezet op:
- zichtbaarheid en +-activiteiten voor de LGBTQIA+-gemeenschap
- genderinclusieve communicatie
- ondersteuning van transgender personen tijdens hun transitieproces
- de uitbouw van genderinclusieve sanitaire voorzieningen
- omstaandertrainingen, meldprocedures en opvangkanalen om discriminatie en grensoverschrijdend gedrag aan te pakken
Tegelijk benadrukt Samantha dat het werk nooit af is: “Veiligheid blijft een belangrijk aandachtspunt, zowel op de campus als online. Ook onderzoekers die rond queerthema’s werken, krijgen soms te maken met negatieve reacties of haatcampagnes. Aandacht voor inclusie blijft dus noodzakelijk.”
“Het werk is nooit af. We moeten blijven inzetten op een veilige omgeving en inclusie. Als je de haatreacties op sommige socials bekijkt of weet dat onderzoekers die rond queerthema’s werken soms negatieve reacties krijgen, weet je dat er nog veel werk aan de winkel is.”
– Samantha Brunt, zij/haar/haar, Team Diversiteit en Inclusie
Wat betekent ‘Fearless’?
Voor Faras kreeg het thema een heel persoonlijke betekenis. “Fearless betekent voor mij dat ik dit jaar alleen op de truck durfde komen staan. Dat durfde ik vorig jaar niet. Toen was ik nog bang dat mensen mij zouden beoordelen. Nu heb ik gewoon plezier. Fearless betekent dat ik me vrij voel van mijn eigen oordeel en van het gevoel dat ik rekening moet houden met wat anderen vinden.”
Ook op maatschappelijk vlak raakt het thema een gevoelige snaar. Angst om beoordeeld te worden, angst om af te wijken van de norm of angst om jezelf te tonen: veel mensen herkennen dat gevoel, binnen en buiten de LGBTQIA+-gemeenschap.
Nathalie Dens (zij/haar/haar, vicerector Maatschappelijk Engagement en Internationaal Beleid): “Dat is misschien precies waarom het thema vandaag zo relevant is. Het vraagt moed om zichtbaar jezelf te zijn wanneer je weet dat anderen daar een probleem mee kunnen hebben. Maar het vraagt ook moed van wie naast iemand staat: om zich uit te spreken, om te luisteren en om op te komen voor een ander wanneer dat nodig is.”
De kracht van ontmoetingen
Misschien is één van de meest betekenisvolle aspecten van de Pride wel iets heel eenvoudigs: mensen die elkaar ontmoeten. Uit onderzoek bleek ooit dat mensen die persoonlijk iemand kennen uit de LGBTQIA+-gemeenschap, vaker geneigd om LGBTQIA+-rechten te steunen. Omdat achter thema’s, opinies en labels echte mensen met een verhaal schuilgaan. Wie iemand persoonlijk leert kennen, kijk vaak meer naar de overeenkomsten dan naar de verschillen.
“Het was hartverwarmend om de verbondenheid te voelen op en naast de wagen over de instellingen heen, tussen personeel en studenten en alle diversiteit bij onze instellingen. Een KULeuven collega vroeg mij of hij volgend jaar mee op onze wagen mocht staan. Van mij is hij meer dan welkom.”, zegt Sam enthousiast.
Eén boodschap voor alle collega’s
Twee deelnemers delen graag hun boodschap met alle collega’s.
“Diversiteit is een ‘klasse-ding’. We zijn allemaal deel van één ‘sociale klasse’ als medewerkers. We moeten ons verenigen en ons meer als één Universiteit Antwerpen voelen. We hebben dezelfde interesses, werken in dezelfde productieve omgeving waarin we vooruitgang nastreven. Laat ons zorgen dat iedereen zich welkom (blijft) voelen.“
– Faras Abassi, hij/hem/zijn, doctorandus Departement Biologie
“Vermijd aannames over iemands gender of seksualiteit. Ga er niet vanuit dat je alles weet over iemand.”
– Kiano Wauters (hij/hem/zijn, student UAntwerpen, content creator voor YouAntwerp)
Misschien vatten deze quotes de essentie van deze dag wel het best samen: Pride gaat over zichtbaarheid, maar uiteindelijk ook vooral over verbondenheid. Over het idee dat er plaats is voor iedereen. Of, zoals de muziek op de wagen bleef herhalen: we are family.
Geniet mee
Snuif de familiesfeer op de Pride mee op in het fotoalbum.