{"id":3084,"date":"2024-05-06T12:03:35","date_gmt":"2024-05-06T10:03:35","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.uantwerpen.be\/bladspiegel\/?p=3084"},"modified":"2024-05-29T15:35:18","modified_gmt":"2024-05-29T13:35:18","slug":"parallelle-paden-een-reflectie-op-de-erfenis-van-paul-auster-en-maryse-conde","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.uantwerpen.be\/bladspiegel\/parallelle-paden-een-reflectie-op-de-erfenis-van-paul-auster-en-maryse-conde\/","title":{"rendered":"Parallelle paden: een reflectie op de erfenis van Paul Auster en Maryse Cond\u00e9"},"content":{"rendered":"\n

Paul Auster en Maryse Cond\u00e9 stierven op een maand van elkaar. Twee ogenschijnlijk heel verschillende auteurs, die toch op meer dan \u00e9\u00e9n manier met elkaar verbonden waren. Kathleen Gyssels blikt terug op het rijke en nog steeds relevante oeuvre van beide schrijvers, met New York op de achtergrond.<\/strong> (tekst: Kathleen Gyssels)<\/em><\/p>\n\n\n\n

E\u00e9n mei, dag van de Arbeid. Een dag waarop we verondersteld zijn niet te werken en de computer dicht te laten, maar ik word wakker met het nieuws dat Paul Auster (1948) overleden is in New York. Het is een schok, want Paul Auster heb ik altijd heel graag gelezen, ook als echtgenoot in het schrijversduo met Siri Hustveldt. Een maand ervoor, 2 april, overleed Maryse Cond\u00e9 (1934) die evengoed in de media als een New Yorker had kunnen worden neergezet, want naast haar verblijfplaatsen in de Antillen en Frankrijk was Upper Brooklyn haar woonst en net als Auster associeer ik haar direct met haar echtgenoot en quasi mede-auteur Richard Philcox. Hij is immers veel meer dan alleen maar de vertaler van haar romans: hij is de eerste lezer van haar manuscripten die ingrijpt en meeschrijft\u2026<\/p>\n\n\n\n

Verder hebben Auster en Cond\u00e9 gemeen dat ze ook in Belgi\u00eb bekende bestudeerde auteurs waren. Auster kreeg zelfs een eredoctoraat van de Universiteit van Luik<\/a> (waar tevens Caryl Phillips, Paul Gilroy, en andere grote, postmoderne, postkoloniale auteurs werden ge\u00eberd). In Antwerpen speelde ik jarenlang met de idee om Cond\u00e9 ook zo\u2019n eretitel te geven, maar na een mislukte poging voor haar mannelijke evenknie, de Martinikaanse Edouard Glissant, liet ik het maar bij een enkele uitnodiging in Cultuurcentrum Zuiderpershuis. Cond\u00e9 zou ironisch La Migration des coeurs<\/em>,<\/p>\n\n\n\n

\n

\u00ab A Kathleen, qui ne m\u2019a jamais invit\u00e9e, mais que qu\u2019aime comme une s\u0153ur ! Amiti\u00e9s, Maryse \u00bb <\/p>\n(september 1997)<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

Kosmopolitisch en multicultureel, kritisch wat betreft de invulling van identiteit en de on\/zichtbare mechanismes van uitbuiting en achterstelling hebben beide auteurs een stevig oeuvre neergezet waarin migratie, eenzaamheid, toeval, het wegvallen van sociale en familiale netwerken aanzetten tot herijken van relaties.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Kathleen Gyssels en Maryse Cond\u00e9, Brussel, 1997. Foto: Kathleen Gyssels<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Auster en Cond\u00e9 delen een haarscherpe kijk op de maatschappij van vandaag in een metropolis als New York, met haar ongelooflijke opportuniteiten en vreselijke traps<\/em>. Beide auteurs verloren een kind aan drugsverslaving en schreven hierover om het rouwproces door te komen. Cond\u00e9 kiest New York als d\u00e9cor in Les Derniers Rois mages<\/em>, Trois femmes \u00e0 Manhattan<\/em> en La vie sc\u00e9l\u00e9rate<\/em>. Bij Auster is de ‘city that never sleeps<\/em>‘ nog belangrijker: in City of Glass<\/em>, Ghosts <\/em>en The Locked Room<\/em> – beter bekend als de New York Trilogie – ontrafelt de auteur de enigma\u2019s van het stadsleven. Deze werden allemaal uitstekend in het Frans vertaald bij Actes Sud, een Belgische uitgever die de francofiele Amerikaan van meet af aan steunde. Als romanschrijver, essayist, dichter en toneelschrijver is het werk van Auster aanzienlijk, regelmatig geprezen door critici en bekend over de hele wereld.<\/p>\n\n\n\n

Hun romans beschrijven de westerse maatschappij in voortdurende transformatie en worden ook achtervolgd door thema’s als twijfel en het koloniale verleden. De ervaring tot een minderheid te behoren is een laatste gemeenschappelijke fiber<\/em>: Auster heeft zich zelden als een Joods-Amerikaanse schrijver voorgesteld, en zijn romans – in schril contrast met auteurs zoals Philip Roth of Jonathan Safran Foer -brengen zelden etniciteit of joodse identiteit inhoudelijk aan de orde. Cond\u00e9 daartegenover stelt het concept ‘ras’ centraal, en durft dat dan ook nog in relatie te brengen met de Joodse identiteit. <\/p>\n\n\n\n

Genoeg redenen om Cond\u00e9 en Auster nog eens onder de loep genomen voor dit blogstuk, vond ik. En voor zij die hen nog niet gelezen hebben, is dit misschien wel het moment om hun romans te ontdekken!<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Meer lezen?<\/p>\n\n\n\n

Over Maryse Cond\u00e9:<\/p>\n\n\n\n