{"id":792,"date":"2020-01-16T10:10:57","date_gmt":"2020-01-16T10:10:57","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.uantwerpen.be\/armoede-sociale-uitsluiting\/?p=792"},"modified":"2020-01-17T15:37:02","modified_gmt":"2020-01-17T15:37:02","slug":"wij-gaan-niet-schrijven-over-armoede","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.uantwerpen.be\/armoede-sociale-uitsluiting\/wij-gaan-niet-schrijven-over-armoede\/","title":{"rendered":"Wij gaan niet schrijven over armoede"},"content":{"rendered":"\n

Auteurs: Gytha Burman (UAntwerpen) en prof. dr. Ides Nicaise (KU Leuven)<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wij gaan niet schrijven over armoede.
Wij gaan niet schrijven hoe lastig het is te leven in armoede.
Wij gaan niet schrijven over hoe het de hersenen van opgroeiende kinderen aantast en die van volwassen laakt.
Want we weten dat allemaal al.
De cijfers zijn er allemaal al.
De cijfers verslechteren zonder dat beleidsactoren echt dadendrang ontwikkelen om de kwaliteit van leven te verbeteren voor de steeds toenemende groep armen in Vlaanderen.<\/p>\n\n\n\n

Wij gaan schrijven over presencing<\/em>\nversus absencing<\/em>. Het zijn niet onze\ntermen, wel die van Otto Scharmer van MIT University, een universiteit die goed\nscoort in internationale rankings waarbij verschillende universiteiten met\nelkaar vergeleken worden. Toevallig of niet, aan die MIT University bestaat er\neen Presencing Institute<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Presencing<\/em> en absencing<\/em> zijn levenshoudingen. Je kan\ndeze vergelijken met een open versus gesloten mindset. Een open mindset is een growth mindset<\/em>, gericht op persoonlijke\ngroei en groei in de samenleving, terwijl een gesloten mindset een fixed mindset<\/em> is waarin je je afsluit\nvan andere mensen, opportuniteiten, verandering, nieuwigheden in de samenleving.<\/p>\n\n\n\n

De manier waarop we als samenleving met de groeiende groep\npersonen in armoede omgaan duwt hen in absencing<\/em>.\nEr is niet genoeg hulp: een deur die sluit. Er zijn niet genoeg woningen: een\nwens weggewoven. Er is geen degelijk vervoer: een mogelijkheid verdwijnt. Er is\nniet genoeg politieke wil: een ongenoegen sluimert.<\/p>\n\n\n\n

Naarmate meer mensen het moeilijk krijgen, groeit de groep\npersonen in onze samenleving die zich afsluit. Als je telkens opnieuw\ngeconfronteerd wordt met nee\u2019s<\/em>, met niet mogelijk\u2019en<\/em> en met helazen<\/em>, is het moeilijk om op de lange\nduur open te blijven.<\/p>\n\n\n\n

Dat is sowieso problematisch voor een samenleving, maar\nbijzonder problematisch in onze wereld zoals die zich vandaag aan het\nontwikkelen is. Fons Leroy \u2013 gepensioneerd gedelegeerd bestuurder van de VDAB \u2013\nschrijft in zijn boek No jobs<\/em> dat we\nvoor een evolutie staan als nooit voordien. Hij schetst hoezeer de samenleving\nvan de toekomst steunt op bedrijven en medewerkers die \u201copenstaan voor\nveranderingen, en vooral telkens opnieuw openstaan\u201d. De arbeidsmarkt van de\ntoekomst vraagt met andere woorden om arbeidskrachten die open of present zijn.<\/p>\n\n\n\n

Dat is een nieuwe, dringende reden waarom beleid erop\ngericht moet zijn om armoede terug te dringen. Het dagelijks leven van personen\ndie in armoede leven en van personen die dreigen in armoede te vervallen, maakt\ndat zij zich meer en meer gaan afsluiten of absencen<\/em>:\nzij krijgen nee\u2019s<\/em> te horen en moeten\nanderen ook voortdurend nee\u2019s<\/em> geven.\nNee dochtertjelief, ik kan je dit niet schenken\u2026 Nee moederlief, ik kan het\nvervoer om op bezoek te komen niet betalen\u2026 Nee vrienden lief, ik kan niet mee\nmet jullie op restaurant\u2026<\/p>\n\n\n\n

Hoe kan je openstaan voor verandering als er telkens deuren\nvoor je sluiten? Hoe kan je telkens opnieuw openstaan als hetgene je wil al die\nkeren niet mogelijk is gebleken?<\/p>\n\n\n\n

Tegelijkertijd weten we dat de arbeidsmarkt van de toekomst\n(en ook al van het heden) vraagt om arbeidskrachten die open zijn, flexibel en\ncreatief, mobiel en leergierig. Een arbeidsmarkt waar meer gesloten dan open\nleden deel van uitmaken, zet zichzelf in een niet-concurrenti\u00eble positie voor\nde toekomst. Als we als samenleving willen blijven groeien hebben we bedrijven\nnodig die groeien en die bedrijven hebben medewerkers nodig die een growth mindset<\/em> hebben. Zo\u2019n growth mindset<\/em> op je werk staat niet los\nvan de rest van je leven. Zo\u2019n growth\nmindset<\/em> is geworteld in de rest van je leven.<\/p>\n\n\n\n

Growth mindset in onderwijs<\/h2>\n\n\n\n

Tot slot schrijven wij wat dit betekent voor onderwijs. Voor\nkinderen die in armoede opgroeien, die thuis buiten ieders wil omringd worden\ndoor niet mogelijk\u2019en<\/em> en helazen<\/em>,is het ontwikkelen van een growth\nmindset<\/em> op school een hoofdzaak. Bij de presentatie van de jongste\nPISA-resultaten (de wereldwijde meting van schoolse vaardigheden bij\n15-jarigen) onderstreepte Andreas Schleicher \u2013 speciaal adviseur\nonderwijsbeleid bij de OESO \u2013 de cruciale rol van psychologische factoren in\nhet succes van sociaal achtergestelde leerlingen. Als zij alle obstakels in hun\ncognitieve ontwikkeling met glans overwinnen, dan is dat dankzij een sterke growth mindset<\/em>. Die ingesteldheid groeit\ndoor succes-ervaringen in kwaliteitsvol onderwijs: dat is onderwijs waarin\nleerkrachten dezelfde leerdoelen blijven vooropstellen voor rijk en arm, maar\nmet meer ondersteuning en tijd voor leerlingen die het moeilijker hebben. En opdat\nwe de eigen growth mindset<\/em> van\nleerkrachten erkennen en ondersteunen, dienen onderwijsprofessionals kansen te\nkrijgen om zich bij te scholen, te overleggen met collega\u2019s en indien nodig\nzonder veel getouwtrek of gedoe de ondersteuning te krijgen van meer\ngespecialiseerde collega\u2019s.<\/p>\n\n\n\n

De boodschap is duidelijk: leerkrachten en onderwijsbeleid\nkunnen kansen doen keren. Het zijn de kansen van de leerlingen, maar ook de kansen\nvan onze samenleving aan de vooravond van een arbeidsomwenteling als nooit\nvoordien.<\/p>\n\n\n\n

Referenties<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Andreas Schleicher (2019). PISA 2018. Insights and interpretations.<\/em> Paris: OECD<\/p>\n\n\n\n

Fons Leroy (2018). No\njobs<\/em>. Gent: Borgerhoff & Lamberigts.<\/p>\n\n\n\n

https:\/\/www.presencing.org\/<\/a><\/p>\n\n\n\n

\n

\u201cClosed\u201d means a mindset that amplifies the triad of Fear, Hate, and Ignorance. It\u2019s a mindset that through: blinding, de-sensing, absencing, blaming others and destroying" Latest article by Otto Scharmer https:\/\/t.co\/8nkadOPqjw<\/a> #education<\/a> #politics<\/a> #economics<\/a> #transformation<\/a> pic.twitter.com\/j8ERpmwvwl<\/a><\/p>— Presencing Institute (@presencing_inst) November 8, 2018<\/a><\/blockquote>